Heretology 3

:: Κλείνοντας το προηγούμενο σημείωμα ανέλαβα μία δέσμευση. Και για να μην τηρήσω τα έθιμα της χώρας όπου η μοίρα μ’ έταξε να ζω, τα οποία λένε ότι όταν κάποιος δεσμεύεται για κάτι συνήθως εννοεί το ακριβώς αντίθετο, σπεύδω να την εκπληρώσω. Και ας αφήσω στην άκρη πολλά πιο «επίκαιρα» θέματα. Άλλωστε έχω την άποψη ότι τα πραγματικά μεγάλα ζητήματα δεν είναι ποτέ «επίκαιρα». Πνευματικά δικαιώματα λοιπόν και πνευματική ιδιοκτησία το θέμα… Τεράστιο το θέμα… Και δεν το λέω ως εκ των προτέρων δικαιολογία, αλλά είναι όντως τεράστιο. Εδώ απλώς θα το… χαμουρέψουμε! Βέβαια, ένα «χαμούρεμα» ποτέ δεν ξέρεις που θα οδηγήσει… Ας ξεκινήσουμε λοιπόν και βλέπουμε στο δρόμο!

ΑΕΠΙΓια αρχή όμως ας μιλήσουμε λίγο για οικονομικά συστήματα (και όχι, δεν είμαστε εκτός του… «σχεδίου πόλης» του θέματος μας, αντιθέτως ίσως είμαστε κοντά στο κέντρο του!). Το σύγχρονο οικονομικό σύστημα, ο «καημένος» ο καπιταλισμός, η αντίσταση στον οποίο έχει γίνει ένα είδος «επαναστατικού» lifestyle, δεν είναι αυτός που ανακάλυψε την περίφημη «εκμετάλλευση του ανθρώπου από άνθρωπο». Όλη η ανθρώπινη ιστορία στηρίζεται σε αυτήν την θεμελιώδη πανανθρώπινη αρχή! Αυτό που άλλαξε ανά τους αιώνες ήταν απλώς ο τρόπος. Στην δουλοκρατική αρχαιότητα η εκμετάλλευση ήταν άμεση. Ο δούλος, «άνθρωπος» με ελάχιστα δικαιώματα, με μια θέση στην κοινωνική ιεραρχία λίγο πιο πάνω από τα βόδια και τα άλογα, ήταν άμεση ιδιοκτησία του ισχυρού (καλό είναι και να θυμόμαστε ότι όλα τα μεγάλα έργα της αρχαιότητας είναι έργα του «αγνώστου δούλου», ποτισμένα στο αίμα του). Μετά ήρθε η φεουδαρχία: ο άνθρωπος απελευθερώθηκε μεν από τον άμεσο ζυγό, δεν ήταν πια δούλος, αλλά έγινε υπόδουλος της Γης την οποία κατείχαν οι ισχυροί της εποχής, οι φεουδάρχες. Ο καπιταλισμός πήγε ένα βήμα παραπέρα. Τώρα η οικονομική εξουσία κατέχει τα μέσα παραγωγής, τα οποία και εκμισθώνει κατά βούληση. Ο άνθρωπος είναι υπόδουλος πλέον των μέσων παραγωγής (με καλύτερες ασφαλώς συνθήκες από παλιότερα). Άραγες ποιο θα είναι το επόμενο στάδιο; Ας «παίξουμε» τον… Νοστράδαμο: τα μέσα παραγωγής ήδη σιγά σιγά κοινωνικοποιούνται. Το κεντρικό ζήτημα θα είναι πλέον η πληροφορία, η μέθοδος χρήσης δηλαδή των μέσων, και ιδιαίτερα των νέων μέσων που θα εφευρίσκονται. Και η «εκμετάλλευση του ανθρώπου από άνθρωπο» θα γίνεται πια με μοχλό την κατοχή και τον έλεγχο της πληροφορίας από τους ισχυρούς. Και ο κύριος ελεγκτικός μηχανισμός της πληροφορίας είναι τα πνευματικά δικαιώματα! (να που ήρθαμε στο θέμα μας.)

GemaΟ όρος «πνευματική ιδιοκτησία» εμπεριέχει «εκ γενετής» μια αντίφαση. Δεν θα χρησιμοποιήσω εδώ το αναρχικό επιχείρημα του Προυντόν ότι κάθε ιδιοκτησία είναι κλοπή. Ασχέτως βέβαια αν η ανθρώπινη ιστορία και το ανθρώπινο δράμα ξεκίνησε όταν ο πρώτος τριχωτός μας πρόγονος κάρφωσε μερικούς πάσαλους στην γη και δήλωσε σε άγνωστη γλώσσα «αυτό είναι δικό μου»! Η ιδιοκτησία συνολικά έπαιξε και θετικό ρόλο στην εξέλιξη. Αυτό όμως που μου είναι ακατανόητο είναι πως ορίζεται μια ιδιοκτησία στον χώρο του άυλου πνεύματος και συνεπώς πως στοιχειοθετείται η έννοια της κλοπής για κάτι άυλο. Όταν κάποιος μου κλέψει π.χ. το αυτοκίνητο, εγώ προφανώς στερούμαι την δυνατότητα χρήσης του. Όταν κάποιος μου «κλέψει» μια ιδέα, ένα ποίημα, ένα τραγούδι δεν παύω φυσικά να διατηρώ την δυνατότητα χρήσης του! Και πόσο όχι μόνο αόριστη αλλά και εξόχως απωθητική δεν είναι η ιδέα ενός πνεύματος με φράχτες και ιδιοκτησίες!

BMIΌταν πρωτοξεκίνησα να ασχολούμαι με το ζήτημα, μία από τις πρώτες… «ασφυξίες» που είχα (απορία σημαίνει ουσιαστικά ασφυξία!) ήταν να μάθω πως καθιερώθηκε η έννοια της πνευματικής ιδιοκτησίας (ΠνΙδ) και των πνευματικών δικαιωμάτων (ΠνΔκ). Υπέθεσα όπως κάθε καλόπιστος και αφελής ότι πρέπει να καθιερώθηκε μετά από πιέσεις δημιουργών τους οποίους είχαν «ταράξει» στην «αντιγραφή» δόλιοι αντίπαλοι και έβλεπαν άλλους να εκμεταλλεύονται τον κόπο τους. Στον αρχαίο κόσμο όμως (όχι μόνο τον ελληνικό) η έννοια ήταν απλώς άγνωστη! Ουπςςς.. Τι έγινε; Αμέλησε ο καλός Θεούλης στις 10 εντολές να βάλει και το «ουκ αντιγράψεις»; Οι υποστηρικτές των ΠνΔκ κλαίνε και οδύρονται ότι χωρίς αυτά δεν θα υπάρχει δημιουργία, πρόοδος, κλπ… Δύσκολο πάντως να ισχυριστούμε ότι στον αρχαίο κόσμο δεν υπήρχε δημιουργία. Αναρωτιέμαι: πως κατάφεραν όλοι αυτοί οι θαυμαστοί Έλληνες (δεν αναφέρω τα ονόματα που όλοι μνημονεύουν για να αισθανθούν λίγο περήφανοι μες στην αθλιότητα τους, έστω και μέσω τρίτων) να δημιουργήσουν χωρίς την προστασία του νόμου, μιας… ΑΕΠΙ έστω; Για να μην πω ότι με τα σημερινά δεδομένα οι περισσότεροι θα ήταν στιγματισμένοι ως λογοκλόποι (a.k.a Όμηρος)! Θα χρειαστεί να τρέξουμε πολύ μπροστά το ρολόι της ιστορίας για να εμφανιστεί κάτι που να θυμίζει copyright. Σχεδόν μέχρι τον 13ο αιώνα!

AscapΣτο μεσοδιάστημα, χάρις κυρίως σε Άραβες αντιγραφείς, έφτασαν ως τις μέρες τα έργα των αρχαίων, τα οποία γλύτωσαν έτσι από το καταδιωκτικό μένος των άλλων προγόνων μας, των Βυζαντινών! Και για να μην κρατάω άλλο το σασπένς, η εισαγωγή της έννοιας του copyright έγινε (που αλλού) στην Αγγλία, κατόπιν πιέσεων της ένωσης… εκδοτών και τυπογράφων! Τι μεσολάβησε και άλλαξαν τα πράγματα; Η εφεύρεση της τυπογραφίας! Και πάλι όμως ο καβγάς δεν έγινε για την προστασία της πνευματικής δημιουργίας… Άλλα ήταν τα «παπλώματα»! Η εφεύρεση των κινητών στοιχείων έδωσε την δυνατότητα παραγωγής πολλαπλών αντιγράφων, ίδιας ποιότητας με το πρωτότυπο και σε ολοένα και μικρότερο κόστος. Οπότε το πρώτο ζήτημα ήταν η προστασία των συμφερόντων της νέας τάξης που δημιουργήθηκε, των εκδοτών. Από την άλλη, για πρώτη φορά η γνώση μπορούσε να γίνει προσιτή στον απλό κόσμο ο οποίος ως τότε ήταν βυθισμένος στην θεοκρατική αμάθεια. Το δεύτερο ζήτημα λοιπόν ήταν ο έλεγχος από την εξουσία των ιδεών που θα τυπώνονταν! Και αυτό ήταν το πρωτόγονο copyright: ένα όργανο ελέγχου αιρετικών ιδεών. Άλλωστε για ποια πνευματικά δικαιώματα να μιλήσουμε, όταν τα περισσότερα από τα έργα που εκδίδονταν τότε ήταν… Βίβλοι; Παρά τους ελέγχους όμως, παρά την «εξαγνιστική» πυρά η οποία υποδεχόταν έντυπα και πολλές φορές τους ίδιους τους δημιουργούς τους, οι ιδέες ξέφυγαν και διαδόθηκαν. Και μόλις τον 19ο αιώνα μπήκαν οι δημιουργοί στο «παιχνίδι» της ΠνΙδ. Μπήκαν όμως; Και σε ποιο βαθμό;

Ας βάλουμε όμως εδώ μια άνω τελεία που λέει και ο Χατζηνικολάου και ας κρατήσουμε μια διόλου αθώα και λίαν προβοκατόρικη ερώτηση για το επόμενο… Πόσοι πνευματικοί δημιουργοί του σήμερα κατέχουν οι ίδιοι τα πνευματικά δικαιώματα του έργου τους;…

Όχι στον Πόλεμο:: Τα θραύσματα από τις βόμβες της Μαδρίτης είχαν και θύματα στην Ελλάδα. Όχι τα θύματα δεν ήταν ευτυχώς ανθρώπινα. Ήταν όμως η αξιοπιστία και το κύρος των διαφόρων αντιπολεμικών, ειρηνιστικών κινημάτων, συμμαχιών, δικτύων, φόρουμ ή όπως αλλιώς λέγονται. Την ώρα που ολόκληρη η Ευρώπη ήταν στους δρόμους εδώ επικρατούσε άκρα του τάφου σιωπή! Σε μια Αθήνα που κλείνει από διαδηλώσεις για ψύλλου πήδημα… Α, ξέχασα, η Αθήνα είχε διαδήλωση την επόμενη μέρα… Ενάντια όμως στην… Ολυμπιάδα! Και 3 μέρες μετά υπήρχε προγραμματισμένη μία αντιπολεμική για το Ιράκ. Δεν υπήρξε όμως ούτε ένα σύνθημα κατά του νέου ισλαμοφασισμού, έτσι για τα «αυτιά» του κόσμου… Βέβαια για όσους παρακολουθούν τα γεγόνοτα, δεν ήταν η πρώτη φορά! Θυμάστε ποτέ καμία αντίδραση όταν οι Σοβιετικοί μπούκαραν στο Αφγανιστάν, η Κίνα στο Θιβέτ, οι Ρώσοι στην Τσετσενία ή όταν ο σύντροφος-commandante Fidel εκτελούσε τους αντιφρονούντες; Αλλά εκεί ο κακός δεν ήταν ο Αμερικανός, ο σιωνιστής Εβραίος ή έστω ο προαιώνιος εχθρός Τούρκος! Κόμπλεξ, μονομανία, ιδεοληψία ή απλώς ιδιοτέλεια και προκατάληψη;

:: Διαβάζω και βλέπω ότι ο αυτοκράτωρ Βους ο Β’ αποκάλεσε «συμμορίτες» και «τρομοκράτες» τους Ιρακινούς που τολμάν και αντιστέκονται στην κατοχή της χώρας τους! Βρε, τι μου θυμίζουν αυτά, τι μου θυμίζουν;;;

ΟΧΙ:: Η επικαιρότητα είναι αφορμή πολλές φορές να θυμηθείς… Βλέποντας όλο αυτόν τον καιρό τις τηλεοπτικές κυρίως μάχες μεταξύ «προδοτών», «οσφυοκαμπτών», «πρακτόρων της Νέας Τάξης» και ε»θνικά υπερήφανων αδούλωτων πατριωτών», γύρισα πίσω αρκετά χρόνια… Σε μια ανάλογη σύγκρουση, ίσως και πιο σφοδρή. Τότε που με συγκεντρώσεις-λαοθάλασσες, με υπερήφανες δηλώσεις και με εκείνα τα μεγαλειώδη μποϊκοτάζ στα… σπαγκέτι, την μοτσαρέλα και το γκούντα, καταφέραμε να πείσουμε τους εαυτούς μας ότι «Macedonia is Greek», όχι όμως και τα υπόλοιπα 6 δις του κόσμου τούτου… Ευθύνες; Αυτοκριτική; Πως είπατε;;;

:: Τελικά έχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι όλες οι μεγάλες ιδέες, ιδεολογίες και ιδανικά έχουν έναν μεγάλο «πολέμιο»! Τους ίδιους τους οπαδούς τους! Μοιάζει παραδοξολογία, αλλά δεν είναι! Τα παραδείγματα πολλά: ποιός θα σώσει π.χ. τον πατριωτισμό από τα χέρια των νοσταλγών της «Επανάστασης» (όχι του ’21!), του προέδρου και των υπαλλήλων της Εκκλησίας Α.Ε., των διαφόρων γκαιμπελίσκων-νοσταλγών του Χίτλερ και των γραφικών αρχαιολάγνων που πιστεύουν ότι οι αρχαίοι ήταν… εξωγήινοι, είχαν αεροπλάνα, πυραύλους και computer; Τι έκανε τα κηρύγματα αγάπης του Χριστού να γίνουν όπλο μίσους στα χέρια των οπαδών του; Μίσους ενάντια στον αλλόθρησκο, ενάντια στην φύση, ενάντια στον ίδιο τον συνάνθρωπο; Ποιοί, αν όχι οι ίδιοι οι οπαδοί του, μετέτρεψαν τον μαρξισμό σε έναν από τους πιο απάνθρωπους καταπιεστικούς μηχανισμούς της ιστορίας; Ποιος έκανε τον Νίτσε πρόδρομο του φασισμού; Και για να έρθουμε και στα δικά μας, τα μουσικά, ποιοι ήταν αυτοί που έβαλαν ταφόπλακα σε μουσικές επαναστάσεις όπως το punk π.χ. αν όχι οι ίδιοι οι δημιουργοί τους;

:: Και μια ευχή για το τέλος, ως αντίσταση στην υποχρεωτική ευδαιμονία του «να περνάμε καλά», ας χαρούμε και την μελαγχολία μας…

1η δημοσίευση: http://www.mic.gr

Advertisements
Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: