Soap & Skin – Narrow (PIAS)

1. Vater
2. Voyage Voyage
3. Deathmental
4. Cradlesong
5. Wonder
6. Lost
7. Boat turns toward the port
8. Big hand nails down

Η Anja Plaschg, η νεαρή κοπέλα η οποία έχει επιλέξει το μάλλον άστοχο …καλλυντικό ψευδώνυμο Soap & Skin για την καλλιτεχνική της έκφραση, κατάγεται από το Poppendorf, ένα μικρό χωριό της αυστριακής επαρχίας της Στυρίας. Η ενηλικίωση θα την φέρει για σπουδές στη πρωτεύουσα, πρώτα της επαρχίας (το Graz – μπορούσα να μην αναφέρω την γενέτειρα μου;) και μετά της χώρας (τη Βιέννη), τις οποίες θα εγκαταλείψει για να κυνηγήσει το μουσικό της όνειρο.

Πριν εγκαταλείψετε τούτη την σελίδα μετά από αυτή την τυπική εισαγωγή κοινότοπης μουσικοκριτικής με την τετριμμένη παράθεση ανιαρών βιογραφικών, δώστε της μία ευκαιρία, και ακούστε πρώτα μία φορά τον δίσκο. Και μετά τα (ξανα)λέμε…
………………………………………………………………………………………………..

Στην προκειμένη λοιπόν περίπτωση φρονώ πως θα ήταν ελλιπής οποιαδήποτε προσέγγιση του δίσκου τούτου η οποία θα αγνοούσε κάποια στοιχεία τα οποία σχετίζονται, άμεσα ή έμμεσα, με την καταγωγή. Μια προσέγγιση (προσοχή!) πραγματοποιούμενη μέσα από επικίνδυνα νερά, η οποία δεν είναι γενικής εφαρμογής και φυσικά ούτε κατά διάνοια καθολικής γενίκευσης. Ξεκάθαρο;

Στοιχείο 1ο: Πίσω από τα κουκλίστικα τακτοποιημένα σπιτάκια με τις τρίγωνες σκεπές, τα δαντελένια κουρτινάκια στα παράθυρα και τους άψογα, σχεδόν ψυχαναγκαστικά φροντισμένους κήπους, η αυστριακή συλλογική ψυχοσύνθεση κρύβει μια αρρώστια ύπουλη, μια ιδέα ανομολόγητης διαστροφής (δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι εδώ γεννήθηκε η έννοια της ψυχανάλυσης). Και μια κοινωνία η οποία ακροβατεί στο μεταίχμιο ενός μόλις προσφάτως εξομολογημένου ναζιστικού παρελθόντος κι ενός αγιάτρευτου συμπλέγματος χαμένου αυτοκρατορικού μεγαλείου τύπου «διηγώντας τα να κλαις». Αντέχετε να διαβάσετε τα βιβλία της Γέλινεκ; Να δείτε τις εικόνες και τις ιστορίες του Χάνεκε; Απορείτε με την απαξίωση (που φτάνει σχεδόν στο μίσος) της πατρίδας από έναν Χάντκε ή έναν Μπέρνχαρντ;

Στοιχείο 2ο: Η πολύ ιδιαίτερη και ιδιάζουσα πρόσληψη του Θανάτου που απαντάται ευρύτερα στην κεντροευρωπαϊκή κουλτούρα και η οποία κυμαίνεται από το μακάβριο και το γκροτέσκο έως τον ρομαντισμό (στο ίδιο μείγμα μάλιστα). Για θυμηθείτε ποιητές όπως ο Νοβάλις και ο Χέλντερλιν (οι οποίοι μάλιστα αμφότεροι ενέπνευσαν δύο τεράστια ομώνυμα συγκροτήματα του kraut).

Στοιχείο 3ο: Ένα παρόν το οποίο λυγίζει υπό το βάρος των πολιτιστικών ογκόλιθων του παρελθόντος. Αλλά και μια κλασική παιδεία η οποία δεν υπήρξε ποτέ προνόμιο μιας άρχουσας τάξης ή συστατικό κοινωνικού σνομπισμού και εκζήτησης (το περίφημο στα καθ’ ημάς «γαλλικά και πιάνο»), αλλά έχει διαχυθεί κι έχει γίνει πλέον κτήμα της πλατιάς κοινωνίας. O εξίσου «σκοτεινός» (θανατερός αν επιμένετε) πρώτος της δίσκος «Lovetune for Vacuum» έκανε μια σημαντική πορεία στα τσαρτς της πατρίδας της, στην οποία και θεωρείται μια ελπιδοφόρος νέα …ποπ σταρ. Στη χώρα η οποία γέννησε τον Σένμπεργκ και την ατονική μουσική, ο ορισμός της ποπ υπερβαίνει τους απλά (χαζο)χαρούμενους «ηλιόλουστους» ρυθμούς και τις «αφελείς» ενορχηστρώσεις.

Τώρα μπορούμε να συνθέσουμε σιγά-σιγά την ολοκληρωμένη εικόνα της Soap & Skin. Για να εισάγουμε και την προσωπική διάσταση, η απώλεια του πατέρα της το 2009 τη σημάδεψε και σκιάζει και τον δίσκο, το «Vater» που μας υποδέχεται στην αρχή είναι ένας θρήνος γραμμένος γι’ αυτόν στην μητρική (γιατί δεν λέμε και πατρική;) της γλώσσα (μόνο έτσι θα γινόταν, όσοι θρηνούν σε γλώσσα ξένη μου είναι αδιάφοροι, είμαι απόλυτος και το ξέρω).

Κι επειδή μουσική δεν γράφει αυτόματα η ευαισθησία ή το βιωματικό συναίσθημα (ειδάλλως όλοι μας θα ήμασταν «εν δυνάμει» μεγάλοι καλλιτέχνες), το κομμάτι είναι πραγματικά συγκλονιστικό έτσι όπως κλιμακώνεται δραματικά, τα ασπρόμαυρα πλήκτρα δοκιμάζονται ανάμεσα στην επάρκεια και την δεξιοτεχνία και καθυποτάσσονται από έναν συναισθηματισμό ο οποίος είναι συγχρόνως υπερβολικά μετεφηβικός αλλά και υπερβολικά ενήλικος. Και επιπλέον ξεκάθαρα γυναικείος (ναι υπάρχει και τέτοιος, κι ας μην είναι politically correct να το λες -όπως ειρήσθω εν παρόδω σαφώς υπάρχει και γυναικεία λογοτεχνία). Μπορεί και λίγο αυτάρεσκος, δεν είναι κακό, ενίοτε δε και αναπόφευκτο (δείτε το εξώφυλλο, τόσο κοντά αλλά και τόσο μακριά από εσχάτως πολυδιαφημισμένες σιλ(εικόνες)). Άτοπες συγκρίσεις…

Το ίδιο αυτό πνεύμα διαποτίζει και τα υπόλοιπα «μόνο» 7 τραγούδια του δίσκου (ακόμη και την διασκευή στο «Voyage voyage» της Desireless, όπου η europop αλαφράδα του πρωτότυπου διαστρέφεται ανελέητα). Ίσως από την άλλη να είναι κομμάτια όπως το «Deathmental» και το «Big hand nails down» εκείνα τα οποία καταδεικνύουν μια μελλοντική διαφορετική κατεύθυνση. Ίσως βέβαια να προηγείται η τελειοποίηση μιας προσωπικής γλώσσας. Και ίσως αυτό το «μόνο» που ανέφερα παραπάνω να μετριάζει και τον αντίκτυπο των πιο μέτριων συνθέσεων στην τελική αποτίμηση.

Η οποία είναι; Εγώ πάντως δεν έχω να προσθέσω τίποτε άλλο. Ίσως μόνο έναν άχαρο βαθμό…

8

 1η δημοσίευση: http://www.mic.gr

Advertisements
Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: